آیا تا به حال احساس مورمور شدن یا بی حسی در دست و پاهای خود کردهاید؟ میدانید چه عواملی باعث ایجاد این احساسات در بدن میشوند؟ آیا بیماریهای خاصی ممکن است باعث ایجاد مورموری و بی حسی در بدن شوند؟ اگر این سوالات در ذهن شما مطرح شدهاند، با ما همراه باشید.
بی حسی دست که گاهی در هر دو دست احساس می شود و با علائمی چون گزگز، سوزن سوزن، از دست دادن حس، یا شوک الکتریکی همراه است. در صورت تجربه مورموری یا بی حسی و کرختی در دست، بهتر است به متخصص ارتوپد مراجعه کنید. در این مقاله قصد داریم به طور کامل عواملی که باعث بی حسی دست میشوند را توضیح دهیم و راههای پیشگیری از آن را عنوان کنیم.

بی حسی دست چیست؟
بی حسی دست واژهای است که به کاهش یا از دست دادن حس در دست اشاره دارد. افراد ممکن است احساس نکردن درد، لرزش یا لمس را تجربه کنند. این مشکل ممکن است به صورت موقت یا دائمی باشد. بی حسی دست به دلایل عصبی، ارتوپدی و قلبی رخ می دهد. بی حسی دست معمولا در نواحی مچ دست یا آرنج به دلیل فشردگی عصب اتفاق میافتد.
بیشتر بخوانید: انواع بیماری های شانه
بی حسی دست به دلیل ایجاد اختلال در فعالیت های روزمره، سبب کاهش کیفیت زندگی می شود. بی حسی دست گاهی در کل دست یا انتهای انگشتان دست احساس می شود.
انجام حرکات تکراری مثل کار با صفحه کلید و موس، تکان دادن فرش، تمیزکردن زمین و حتی بافتن میتواند باعث فشردگی پیوندهای عصبی در قسمت داخلی مچ دست و افزایش فشار در کانال عصبی دست و بی حسی دست شود. بی حسی دست گاهی در آرنج افرادی که آرنج خود را به طور طولانی مدت روی میز قرار می دهند، دیده می شود.
بی حسی دست چپ چیست؟
بی حسی دست چپ ممکن است ناشی از مسائل مختلفی باشد که باعث از دست دادن حس در این بخش از بدن میشود. این مشکل میتواند به دلیل عوامل عصبی، ارتوپدی، قلبی یا دیگر عواملی که به عملکرد عصبها و عروق مرتبط با دست مربوط میشوند، ایجاد شود.
از جمله دلایل معمول آن میتوان به فشردگی عصبها در ناحیه مچ دست یا آرنج، مشکلات عروقی مغزی، سندرم تونل کارپال، کمبود ویتامین B12، وجود تومور یا سایر مشکلات قلبی و عروقی اشاره کرد.
بیشتر بخوانید: پارگی لابروم شانه
بی حسی دست راست چیست؟
بی حسی در دست راست، به علتهای مختلفی ممکن است ایجاد شود. یکی از شایعترین علل آن، سندرم تونل کارپال است که ناشی از فشردگی عصب میان انگشتان و مچ دست است. همچنین، مشکلات نخاعی و مغزی نیز میتوانند عامل بی حسی دست راست باشند. عوامل دیگری مانند ضربههای ناگهانی، شکستگی استخوان دست راست و ترک، نیز میتوانند باعث ایجاد بی حسی شوند. افراد دیابتی نیز ممکن است با مشکل بی حسی در دستهای خود مواجه شوند.
بیشتر بخوانید: انواع جراحی شانه
عوامل بروز بی حسی دست
عواملی مانند اماس، پرکاری یا کمکاری تیروئید، بیماریهای عروق مغزی، وجود تومور، بیماریهای شریان محیطی، سندرم شیار اولنار، کمبود ویتامین B12 و اسپاسم عضلانی نیز ممکن است به بی حسی منجر شوند. عواملی که ممکن است منجر به بروز بی حسی دست شوند عبارتند از:
سندرم تونل کارپال:
مچ دست ساختاری تونل مانند دارد و به عنوان تونل کارپال شناخته میشود. در قسمت داخلی این تونل که بین استخوانها و بافتهای دست قرار دارد، عناصر آناتومیکی مختلف، به ویژه عصب مدیان، وجود دارند. این عصب مدیان حس انگشتان شست، اشاره، وسط و حلقه را فراهم میکند و باعث انقباض انگشت شست میشود.
در صورت وجود سندرم تونل کارپال، رباطها و تاندونها در داخل تونل متورم میشوند و فشاری بر روی عصب مدیان اعمال میشود و باعث بی حسی و احساس سوزش در انگشتان و دست میشود.
سندرم تونل کارپال نیز یکی از شایعترین علتهای بی حسی دست است، که در آن بی حسی در انگشتان شست، اشاره و میانی دیده میشود. افراد مبتلا به بی حسی ممکن است شکایاتی مانند سوزش، سوزنسوزن شدن و بی حسی نوک انگشت را تجربه کنند که این شکایات معمولاً در شب اتفاق میافتند و به حدی شدید میتوانند باشند که فرد از خواب بیدار شود.
بیشتر بخوانید: بورسیت شانه
سندروم کانال گایون:
سندرم کانال گایون (Guyon’s canal syndrome) یک حالت عصبی است که ناشی از فشار و فشار بر عصب وریدی دستی کوچک (عصب وریدی کوچک) در کانال گایون در داخل مچ دست است. این کانال در ناحیه کف دست قرار دارد و وظیفه انتقال اعصاب و عروق به انگشتان کوچک و خط دست را داراست. علائم این سندرم شامل درد، سوزش، بی حسی و ضعف در انگشتان کوچک و نیمه کف دست است.
سندرم تونل کوبیتال یا شیار اولنار:
سندرم تونل کوبیتال یا شیار اولنار (Cubital tunnel syndrome) یک حالت عصبی است که ناشی از فشار و فشار بر عصب ساعدی کوچک در ناحیه شیار اولنار در داخل ساعد است. این شرایط میتواند به دلیل فشار مستقیم بر عصب یا التهاب و التهاب در اطراف آن ایجاد شود. علائم آن شامل درد، سوزش، بی حسی و ضعف در ناحیه ساعد، دست و انگشتان میشود.
بیشتر بخوانید: آرنج تنیس بازان

آسیب عصبی:
ضربه، شکستگی استخوان، یا آسیب مستقیم به عصبها، فشردگی یا فشار طولانی مدت بر روی عصبهای مچ دست میتواند علت بروز بی حسی دست شود.
بیماریهای مغز و اعصاب:
اماس، بیماریهای عصبی مرکزی، و برخی شرایط دیگر میتوانند عواملی برای بروز بی حسی دست باشند.
دیابت:
دیابت میتواند باعث آسیب به عصبها شود و بی حسی دست را ایجاد کند.
بیشتر بخوانید: شانه منجمد یا شانه یخ زده
کم کاری تیروئید:
کمکاری تیروئید یک وضعیت است که غده تیروئید نمیتواند به طور کافی هورمون تیروئید را ترشح کند و باعث ایجاد مشکلات مختلفی میشود. بی حسی در دستها هم ممکن است ناشی از این عدم تعادل در هورمون تیروئید باشد.
فتق دیسک گردن:
فتق دیسک گردن یکی از مهمترین عوامل بروز بی حسی دست است. زیرا فتق دیسک گردن بر روی اعصابی که به بازوها میرسن،د فشار وارد می کند. در این شرایط، ممکن است باعث کاهش قدرت و بی حسی دست و بازو شود.
کمبود ویتامین B12:
ویتامین B12 اثر محافظتی بر روی سلولهای عصبی دارد. بی حسی نوک انگشتان ممکن است ناشی از نقص تغذیه سلولها از نظر ویتامین B12 باشد. آزمایش بیماریهای معده و روده و مصرف مکملهای ویتامین B میتواند این مشکل را بهبود بخشد.
بیشتر بخوانید: آرتروسکوپی شانه
خلاصه
بی حسی دست یک وضعیت است که در آن شخص احساس حسی کمتری در دست خود تجربه میکند. این وضعیت ممکن است از عوامل مختلفی ناشی شود از جمله فشار یا آسیب به اعصاب، عوارض برخی بیماریها، مشکلات عروقی، کمبود ویتامینها و مواد مغذی یا آسیب به بافتهای دست.
بی حسی دست میتواند به شدت تأثیرگذار باشد و از انجام فعالیتهای روزمره گرفته تا به مشکلات ناشی از آسیب ناخن و پوست دست، مشکلات حرکتی و حتی ایجاد زخمهای خطرناک در دستها منجر شود. بنابراین، تشخیص و درمان به موقع علائم بی حسی دست اهمیت بسیاری دارد تا از پیشرفت و تشدید این وضعیت جلوگیری شود.